Tiếp tục phấn đấu giảm lãi suất cho vay, tháo gỡ khó khăn tiếp cận tín dụng

Thống đốc Nguyễn Thị Hồng cho biết, kinh tế thế giới đang phục hồi chậm, bước đầu đã tránh được nguy cơ suy thoái, nhưng vẫn phải đối mặt với nhiều diễn biến phức tạp. Đặc biệt, trên thị trường tài chính quốc tế, xu hướng tăng lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vẫn tiếp diễn. Theo đó, các ngân hàng trung ương trên thế giới (kể cả châu Á) cũng đang tiếp tục tăng lãi suất. Từ đầu năm đến nay, đã có thêm 36 lượt tăng lãi suất trên thế giới. Điều này khiến USD bắt đầu tăng giá trở lại từ giữa tháng 02/2023. Đến ngày 02/3, chỉ số USD Index ở mức 104,49 điểm, tăng 7,29% so với cùng kỳ năm 2022.

Diễn biến của USD đang tạo áp lực lên điều hành chính sách tiền tệ, ngoại hối của NHNN khi vừa phải phấn đấu giảm mặt bằng lãi suất, vừa phải nỗ lực ổn định tỷ giá. Đây là một thách thức trong điều kiện nền kinh tế mở, dòng vốn luân chuyển nhanh, mạnh nên cần thực hiện hài hòa, đồng bộ các chính sách điều tiết tiền tệ, lãi suất để hỗ trợ cho việc ổn định thị trường tiền tệ, ngoại hối và tỷ giá.

Đối với lưu ý được nêu ra tại báo cáo của Bộ Kế hoạch Đầu tư về lạm phát cơ bản bình quân 2 tháng đầu năm tăng 5,08% so với cùng kỳ năm 2022, Thống đốc cho biết NHNN đang theo dõi sát các diễn biến của lạm phát để có giải pháp điều hành phù hợp.

Liên quan đến thị trường tiền tệ, ngoại hối và hoạt động ngân hàng. Trước hết, về tình hình thanh khoản, sau những cú sốc vào cuối năm ngoái, NHNN đã triển khai nhiều giải pháp điều hành, đến nay thanh khoản hệ thống đã dần cải thiện và hiện đang khá dồi dào, ổn định.

Về tỷ giá, Thống đốc nhấn mạnh, NHNN tiếp tục bám sát diễn biến, điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp với tình hình thị trường trong và ngoài nước. Từ đầu năm đến nay, thị trường ngoại hối, tỷ giá trong nước ổn định, các giao dịch trên thị trường ngoại tệ thông suốt. Tính đến sáng nay 3/3, đồng VND chỉ mất giá 0,6% so với cuối năm 2022. Đây là mức mất giá thấp so với nhiều đồng tiền trong khu vực.

Về lãi suất, NHNN đã có chỉ đạo các TCTD tích cực tiết giảm chi phí, giảm lãi suất cho vay. Thực tế, lãi suất trên thị trường đã có xu hướng giảm. Lãi suất cho vay bình quân phát sinh mới đã giảm 0,43%/năm; đã có 22 NHTM giảm lãi suất cho vay bình quân. Thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục điều hành hợp lý theo hướng phấn đấu giảm lãi suất hơn nữa.

Một vấn đề rất quan trọng khác là tín dụng, NHNN đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng cả năm 14 - 15%, cao hơn năm 2022, và có điều chỉnh linh hoạt theo diễn biến thị trường. Trong tháng 02/2022, NHNN cũng đã thông báo chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng cho các tổ chức tín dụng. Tuy nhiên, tính tới 28/02, tín dụng toàn hệ thống vẫn tăng trưởng thấp.

Đối với việc này, Thống đốc cho biết, NHNN đã rà soát, đánh giá và thấy rằng các điều kiện cho vay được giữ nguyên, không thắt chặt, từ đầu năm các ngân hàng không bị hạn chế về room tín dụng, thanh khoản hệ thống dư thừa,… Do đó, việc tín dụng tăng trưởng chậm có một số nguyên nhân do: 2 tháng đầu năm trùng vào dịp Tết Nguyên đán Quý Mão 2023; thứ hai, nhiều doanh nghiệp vẫn chịu tác động bởi dịch Covid-19, một số doanh nghiệp không đáp ứng được các điều kiện vay vốn, đơn hàng của nhiều doanh nghiệp suy giảm khiến nhu cầu vay vốn không cao bằng năm ngoái.

Đặc biệt, tín dụng cho bất động sản tăng thấp hơn so với các năm trước cũng là nguyên nhân khiến tín dụng tăng trưởng chậm. Những năm trước, tín dụng BĐS tăng cao, chiếm hơn 20% tổng dư nợ của các ngân hàng thương mại. Tuy nhiên năm nay, thị trường khó khăn khiến tín dụng bất động sản tăng chậm lại, dù vẫn tăng cao hơn tăng trưởng tín dụng chung của nền kinh tế.

Tại Hội nghị toàn quốc về bất động sản do Thủ tướng chủ trì cũng đã chỉ ra khó khăn của bất động sản hiện nay chủ yếu là vấn đề pháp lý (chiếm 70%). Nếu những khó khăn pháp lý này được tháo gỡ, các TCTD mới có điều kiện thúc đẩy giải ngân tín dụng bất động sản, từ đó góp phần tăng tín dụng chung cho nền kinh tế.

Thống đốc cũng cho biết, NHNN đang triển khai đồng loạt các Hội nghị Kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp ở các tỉnh, thành phố để làm rõ nguyên nhân doanh nghiệp không tiếp cận được vốn tín dụng, để từ đó phối hợp với các bộ, ngành, địa phương có các giải pháp tháo gỡ khó khăn.

Về gói tín dụng 120.000 tỷ đồng cho vay nhà ở xã hội và nhà ở công nhân, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng nhấn mạnh, ngay sau Hội nghị toàn quốc về bất động sản ngày 17/02, NHNN đã làm việc với các NHTM Nhà nước, các TCTD về quy trình thủ tục và sẽ triển khai ngay trong thời gian tới khi có Nghị quyết của Chính phủ và trên cơ sở danh mục nhà ở xã hội mà Bộ Xây dựng đưa ra.

HN